Fenomenolojik Bir Realizmin İmkânı
Çağdaş düşüncenin önemli akımlarından “spekülatif realizm”, yirminci yüzyılın en etkin felsefi hareketi olan fenomenolojiyi korelasyonculuk kavramının altında eleştirmektedir. Bu eleştirinin altında yatan anlayış, fenomenolojinin transandantal bir yapıya sahip olduğudur. Fenomenolojinin sadece bu belirli anlayış altında tanımlanamayacağı iddiasıyla yola çıkarak çağdaş fenomenologlardan Claude Romano’nun “betimsel realizm” dediği, fenomenolojin kendi imkânlarıyla vardığı realist bir fenomenoloji bu yazıda tartışılacaktır. Öncelikle spekülatif materyalist ve realistlerin korelasyonculuk kavramını inceledikten sonra, bu kavram ışığında fenomenolojiye yönelttikleri fenomenolojinin transandantal-idealist olması meselesiyle meşgul olunacaktır. Fenomenolojin transandantal bir yapıya sahip olmak zorunda olmadığını Claude Romano’nun betimsel realizm projesini ele alarak açıkladıktan sonra spekülatif akımın realizm anlayışıyla Romano’nun fenomenolojik realizmi kısaca karşılaştırarak, korelasyonculuk eleştirisinin bu yeni fenomenoloji anlayışı için ne kadar geçerli olabileceği tartışılacaktır.
Kadir FİLİZ
